Khi so sánh trọng lượng của vật đó với nước, nếu nặng hơn nước thì sẽ chìm xuống, ngược lại nếu nhẹ hơn nước thì sẽ nổi lên. Tuy nhiên, khi so sánh trọng lượng, phải so sánh cùng một thể tích.
Để giải thích một cách đơn giản, ví dụ như khi so sánh trọng lượng của đá với trọng lượng của nước trong một vật chứa có kích thước và hình dạng hoàn toàn giống nhau, nếu đá nặng hơn nước thì nó sẽ chìm xuống, nhưng nếu đó là đá nhẹ, nhẹ hơn trọng lượng của nước thì nó sẽ nổi lên.
Vì vậy, khi so sánh cơ thể con người với nước theo cách này, thực tế cơ thể con người chỉ nặng hơn nước một chút. Do đó, nếu không cử động cơ thể trong nước, cơ thể sẽ chìm xuống, nhưng nếu cử động tay chân để đạp nước hoặc hít nhiều không khí vào phổi, cơ thể sẽ nổi lên.
Tuy nhiên, trẻ sơ sinh hơi khác với người lớn. Khi còn nhỏ, trẻ sơ sinh có nhiều mỡ, nên nhẹ hơn nước một chút, vì vậy dù không cử động cũng có thể nổi trên mặt nước.